علل تعامل و تقابل مردمی با داعش در عراق

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی واحد شاهرود

2 گروه روابط بین الملل ،دانشگاه آزاد اسلامی واحد شاهرود

3 گروه تاریخ .دانشگاه آزاد اسلامی . واحد شاهرود

4 گروه علوم سیاسی دانشگاه آزاد اسلامی واجد آزادشهر

10.30479/psiw.2021.14989.2954

چکیده

هدف: هدف این تحقیق، شناسایی علل اتخاذ دو رویکرد متعارض مردم عراق( تعامل- تقابل) در مواجهه با داعش از طریق یک مطالعه عینی و میدانی است.
روش: پژوهشگر در این پژوهش کیفی با بهره­گیری از روش گراندد تئوری، با حضور در مکان‌هایی در عراق که داعش در آنجا فعال بوده، ضمن ارتباط و مصاحبه با مردم در پی  پاسخ به این سؤال بوده است: علل تعاملات و تعارضات اعراب سنی­مذهب عراق با داعش چیست؟
یافته­های پژوهش: بر اساس یافته­های این پژوهش، دلبستگی اعراب سنی به اقتدار و امتیازات گذشته و عدم تمایل به پذیرش شرایط حکومت جدید و حفظ انسجام ملی بر اساس انتخابات پارلمانی و همچنین حکمرانی نامناسب شیعیان بر دولت شکست خورده در دوران اشغال عراق از عوامل گسستگی و نفرت روزافزون در عراق بود که این عوامل تعامل با داعش را سبب گردید. در عمل، حکومت داعش فشار و محدودیت ها را بر مردم سرزمین­های اشغالی افزایش داد و تعرض به حریم خصوصی خانواده­ها و تهدید و بی­عدالتی نسبت به مردم، زمینه را برای تقابل با داعش فراهم ساخت. به­علاوه، مداخله کشورهای منطقه­ای و فرامنطقه­ای در شدت و ضعف این کنش متعارض تأثیرگذار بود.
نتیجه­گیری:وجود کهن­الگوی متعارض «شیعه در برابر سنی» در تشدید بحران­های داخلی کشورهای اسلامی و عربی دخیل است. عراق هم از این قاعده مستثنی نیست. در شرایط بحرانی حاکم بر عراق، وجود این کهن­الگوی متعارض، عوامل محوری تعامل با داعش در عراقرا به محرکی برای عوامل علی چون ناامیدی به آینده، نفرت از تشیع نزد بخشی از اعراب سنی، از دست رفتن موقعیت حکمرانی گذشته و ... تبدیل کرد. شرایط مداخله قدرت­های منطقه­ای و فرامنطقه­ای برای کسب منافع از طریق تاثیرگذاری بر حوادث عراق و رقابت­های قومی و مذهبی و نژادی نیز فرایند دولت ملت­سازی و ثبات سیاسی را به­طور بالقوه در عراق به تأخیر انداخته است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Causes of popular interactions and conflicts with ISIS in Iraq

نویسندگان [English]

  • Hussein Fouladi 1
  • Ali Mohammadzadeh 2
  • Ahmad Ashrafi 3
  • Abdol Reza Bay 4
1 Islamic Azad University Shahrod branch
2 International relationship department. Azad university. shahroud branch.
3 History department . Shahroud branch. Azad islami university
4 political science department , Islamic Azad university.Azad shar branch
چکیده [English]

Objective: The purpose of this study is to identify the reasons for the adoption of two conflicting approaches of the Iraqi people (interaction-confrontation) in the face of ISIS through an objective and field study.
Method:  In this qualitative study, the researcher, using the method of Grounded theory, and by attending places in Iraq where ISIS was active, while communicating and interviewing people, sought to answer this question: What are the causes of interactions and conflicts between Iraqi Sunni Arabs and ISIS?
Findings: According to the findings of this study, Sunni Arabs' attachment to power and past privileges and unwillingness to adopt new government conditions and maintain national cohesion based on parliamentary elections, as well as improper Shiite rule over the failed government during the occupation of Iraq, are among the factors of disintegration and growing hatred in Iraq. These factors led to interaction with ISIS. In practice, the ISIL government increased the pressure and restrictions on the people of the occupied territories, and the invasion of family privacy and the threat and injustice against the people provided the ground for confrontation with ISIL. In addition, the intervention of regional and supra-regional countries was influential in the intensity and weakness of this conflicting action.
Conclusion: The existence of the conflicting archetype of "Shiites against Sunnis" is involved in intensifying the internal crises of Islamic and Arab countries. Iraq is no exception. In the critical situation in Iraq, the existence of this conflicting archetype turned the central factors of interaction with ISIS in Iraq into a stimulus for causal factors such as hopelessness for the future, hatred of Shiism among some Sunni Arabs, loss of past rule, and so on. The conditions for the intervention of regional and supra-regional powers to gain benefits by influencing the events in Iraq and ethnic, religious and racial rivalries have also potentially delayed the process of nation-building and political stability in Iraq.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Iraq
  • ISIS
  • conflict
  • Interaction
  • grounded theory
اسمیرنوو، پاول، 1387، عراق پس از صدام، مترجم: جبلی، مژگان، انتشارات وزارت امور خارجه، 222.
الفاهم زکریا، محمد. (1396). من در رقه بودم، تهران: نشر نارگل.
انسلم، اشتراوس؛ کوربین، جولیت. (1391). مبانی پژوهش کیفی (فنون و مراحل تولید نظریه زمینه­ای)، ترجمه: ابراهیم افشار. تهران:  نشر نی.
پیرانی، شهره. (1398). محرومیت و فرسایش حاکمیت ملی در جامعه اسلامی عراق (2018 2003)، فصلنامه علمی مطالعات سیاسی جهان اسلام، 8(2): 27-50.
تودنهوفر، یورگن. (1394). ده روز با داعش از درون دولت اسلامی، تهران:  نشر کتاب کوله­پشتی.
جبار الاسری، عبدالامیر محسن (2015) نحوبنا استراتیجیه فی­السیاسه الخارجیه العراقیه بعد عام 2003، المجله السیاسیه والدولیه، السنه اتاسعه- العددان (26-27) شتاء 2014- ربیع 2015.
دادفر، سجاد. (1395) جنگ نزد عرب پیش از اسلام، فصلنامه مطالعات تاریخ جنگ،1(1): 19-44.
زارعان، احمد. (1394)، بررسی عوامل گرایش جوانان کشورهای اسلامی به داعش، فصلنامه مطالعات راهبردی جهان اسلام، 16(3): 43.
زرقاوی، ابومصعب (1427). کلمات مضیئه، شبکه البراق الاسلامیه، الطبعه الاولی.
سردارنیا، خلیل‌الله. (1398). خشونت­های قومی-مذهبی در خاورمیانه عربی، فصلنامه مطالعات بنیادین و کاربردی جهان اسلام، 2(1).
سرمد، زهره. بازرگان، عباس. حجازی، الهه. (1391). روش های تحقیق در علوم رفتاری. تهران: نشر آگه.
علی، ابوبکر. (1395). داعش برآیند افراط­گرایی دینی و شکست دولت، نشر واتا: سنندج.
گوردن، جیمز. (1392). جنگ پنهان: ایالات متحده و تحریم­های عراق. ترجمه زهرا کسمتی. تهران: نشر نی.
محمدپور، احمد. (1388). ارزیابی کیفیت در تحقیق کیفی: اصول و راهبردهای اعتباریابی و تعمیم­پذیری، فصلنامه علوم اجتماعی، شماره 48: 74-106.
مرکز الوطن لاستطلاع الرأی العام (2015) العراق والعالم فی الرأی العام، بغداد
منصوریان، یزدان. (1386). گراندد تئوری چیست و چه کاربردی دارد، ویژه نامه همایش علم اطلاعات. اصفهان: دانشگاه اصفهان.
 نادری فر، مهین. گلی، حمیده؛ قلجانی، فرشته. (1396). گلوله برفی، روشی هدفمند در نمونه­گیری تحقیقات کیفی. گام­های توسعه در آموزش پزشکی.14(3): 171-179.
نیاکوئی، سیدامیر؛ (1394). بررسی عوامل گسترش جریانات تکفیری در خاورمیانه 2015-2011، فصلنامه سیاست جهانی، 4 (4): 103.
 
Ali, Abu Bakr (2016). ISIL as a result of religious extremism and the defeat of the government, Vata Publishing: Sanandaj.(In Arabic)
Al-Fahim Zakaria, Muhammad (2017). I was in Raqqa, Tehran: Nargol Publishing. (In Arabic)
Al-Watan Center for Public Opinion Information (2015) Iraq and the World in Public Opinion, Baghdad. (In Arabic)
Anselm, Strauss; Corbin, Juliet. (2012). Fundamentals of QualitativeResearch (Techniques and Stages of Production of Background Theory), translated by Ebrahim Afshar. Tehran: Ney Publishing.(In Arabic)
Barrett, Richard. (2014). The Islamic State, New York: The Soufan Group, 2014.
Dadfar, Sajjad. (2016) War with the Arabs before Islam, Quarterly Journal of War History Studies, 1(1): 19-44. (In Persian).
Gordon, James. (2013). Covert War: US and Iraq Sanctions. Translated by Zahra Kasmati. Tehran: Ney Publishing. (In Persian).
Jabbar Al-Asri, Abdul Amir Mohsen (2015) Our Strategy in Foreign Policy in Iraq after General 2003, Al-Siyasiyya Al-Siyasiyya wa Al-Dawlahiyah, Al-Sunnah Al-Atsadah - Al-Addan (26-27) winter 2014 -                        spring '2015.  (In Persian).
Mansoorian, Yazdan. (2007). What is grounded theory and what does it  do, special issue of the Information Science Conference. Isfahan: University of Isfahan. (In Persian).
Mohammad pour, Ahmad (2009). Quality Assessment in Qualitative Research: Principles and Strategies of Validation and Generalizability, Social Science Quarterly, No. 48, pp. 74-106. (In Persian).
Naderifar, Mahin. Goli, Hamideh; Qaljani, Angel. (2017). Snowball, a purposeful method in sampling qualitative research. Developmental steps in medical education. Volume Fourteen. Number three. 171-179. (In Persian).
Niakoi, Sidamir; (2015). A Study of the Factors of the Expansion of Takfiri Currents in the Middle East 2015-2011, World Politics Quarterly, 4 (4), 103.(In Persian).
Pirani, Shohreh. (2019). Deprivation and Erosion of National Sovereignty in the Islamic Society of Iraq (2003-2008), Scientific Quarterly of Political Studies of the Islamic World, Year 8, Issue 2, Summer 1398, pp. 27-50. (In Persian).
Sardarnia, Khalilullah. (2019). Ethnic-Religious Violence in the Arab Middle East, Quarterly Journal of Fundamental and Applied Studies of the Islamic World, Second Year, First Issue. (In Persian).
Sarmadm Zohreh. Bazargan, Abbas Hejazi, Elaheh. (2012). Research Methods in Behavioral Sciences. Tehran: Agah Publishing. (In Persian).
Smirnov, Powell, 2008, Iraq after Saddam, Translator: Jebelli, Mojgan, Ministry of Foreign Affairs Publications(In Persian).
Todenhofer, Jürgen. (2015). Ten Days with ISIS from Within the Islamic State, Tehran: Publishing the Backpack Book. (In Persian).
Zarean, Ahmad. (2015), A Study of the Factors of the Tendency of the Youth of Islamic Countries to ISIL, Quarterly Journal of Strategic Studies of the Islamic World, 16 (3), 43. (In Persian).
Zarqawi, Abu Musab (1427/2007). Kalmat-e- Mazieh, Al-Baraq Al-Islamiya Network, First Edition.(In Arabic)