نوع مقاله : مقاله پژوهشی
چکیده
هدف: افغانستان در تقاطع دو مجتمع امنیتی آسیای مرکزی و جنوب غرب آسیا قرار دارد؛ جایی که توزیع قدرت منطقهای در اختیار روسیه و ایالاتمتحده آمریکا است، این موقعیت ژئوپلیتیکی خاص باعث شده افغانستان همواره در معرض تأثیر مستقیم سیاستها، رقابتها و نفوذ امنیتی این دو بازیگر قرار گیرد. هدف این پژوهش، بررسی نحوه تعامل افغانستان با این دو منطقه و ارزیابی تأثیرات سیاستهای روسیه و آمریکا بر امنیت ملی آن است، سؤال اصلی پژوهش این است که چگونه توزیع قدرت میان روسیه در آسیای مرکزی و آمریکا در خاورمیانه، بر امنیت ملی افغانستان طی سالهای ۲۰۰۱ تا ۲۰۲۱ تأثیر گذاشته است؟
روش: نوع پژوهش با توجه به موضوع آن، اکتشافی با روش پوزیتویستی و مبتنی بر بهرهگیری از دادههای مدون کتایخانهای و اینترنتی است.
یافتهها: تأثیرات ساختاری مجتمع امنیتی منطقهای بر امنیت ملی افغانستان عمیق بوده است؛ تعاملات افغانستان با کشورهای آسیای مرکزی و خاورمیانه نقش مهمی در تأثیرگذاری بر امنیت به افغانستان ایفا کردهاند و وابستگی امنیتی افغانستان به رقابتهای قدرتهای جهانی در دو مجتمع امنیتی، بهویژه در میان روسیه و آمریکا، مشکلات زیادی را برای افغانستان بهوجود آورده است.
نتیجهگیری: ضعف در نهادینهسازی همکاریهای منطقهای در سیاست خارجی افغانستان و ناهماهنگیهای منطقهای باعث تأثیر منفی منافع متناقض بازیگران خارجی در سطح منطقهای بر فرآیند وحدت ملی و تثبیت نهادهای امنیتی و سیاسی افغانستان شده است. درنهایت، وابستگی افغانستان به این دومجتمع امنیتی و رقابت قدرتهای مسلط درآنها، به افزایش فعالیت گروههای مسلح غیردولتی، آسیبپذیری امنیتی و تضعیف استقلال راهبردی افغانستان منجر شده است.
کلیدواژهها
موضوعات
)